Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14545:2025 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn
TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TCVN 14545:2025
GIỐNG CÂY LÂM NGHIỆP - CÂY GIỐNG CÁC LOÀI CÂY NGẬP MẶN
Forest tree cultivar - Sapling of mangrove species
Lời nói đầu
TCVN 14545:2025 thay thế TCVN 13362-1:2021, TCVN 13362-2:2021, TCVN 13362-3:2021, TCVN 13362-4:2021, TCVN 13362-5:2021;
TCVN 14545:2025 do Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam biên soạn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị, Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
GIỐNG CÂY LÂM NGHIỆP - CÂY GIỐNG CÁC LOÀI CÂY NGẬP MẶN
Forest tree cultivar- Sapling of mangrove species
1 Phạm vi áp dụng
Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu và phương pháp kiểm tra chất lượng trụ mầm và cây giống các loài cây ngập mặn đủ tiêu chuẩn để trồng rừng.
Tiêu chuẩn này áp dụng cho:
- Trụ mầm và cây giống các loài được nhân giống bằng ươm từ trụ mầm gồm: Trang (Kandelia obovata Sheue. Liu & Yong), Đước đôi (Rhizophora apiculata Blume), Vẹt dù (Bruguiera gymnorhiza (L.) Lam), Đưng (Rhizophora mucronata Poir. in Lamk) và Sú (Aegiceras comiculatum (L.) Blanco).
- Cây giống các loài được nhân giống bằng ươm từ quả gồm: Mắm đen (Avicennia officinalis L.), Mắm trắng (Avicennia alba Blume) và Mắm biển (Avicennia marina (Forssk.) Vierh).
- Cây giống loài được nhân giống bằng ươm từ hạt: Bần chua (Sonneratia caseolaris (L.) Engler).
2 Tài liệu viện dẫn
Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 8755:2024, Giống cây lâm nghiệp - Cây trội;
TCVN 8757:2024, Giống cây lâm nghiệp - Vườn giống.
TCVN 8758:2018, Giống cây lâm nghiệp - Rừng giống trồng;
TCVN 8759:2018, Giống cây lâm nghiệp - Rừng giống chuyển hóa;
TCVN 10405:2020, Đai cây ngập mặn giảm sóng - Khảo sát và thiết kế;
TCVN 13360:2021, Giống cây lâm nghiệp - Lâm phần tuyển chọn cung cấp giống các loài cây lấy gỗ.
3 Thuật ngữ và định nghĩa
Trong tiêu chuẩn này sử dụng các thuật ngữ và định nghĩa sau:
3.1
Cây giống (Sapling)
Cây con được nhân giống bằng ươm từ trụ mầm hoặc quả hoặc hạt.
3.2
Cây ngập mặn (Mangrove trees)
Các loài cây sinh trưởng và phát triển được trên các bãi triều tại vùng cửa sông, ven biển.
3.3
Cây trội (Plus tree)
Cây được tuyển chọn trong rừng tự nhiên, rừng trồng, rừng giống chuyển hóa, rừng giống trồng, vườn giống, cây trồng phân tán, được công nhận để cung cấp vật liệu nhân giống.
3.4
Chế độ ngập triều (Tidal inundation regime)
Mức độ và tần suất đất bị ngập nước do thủy triều, xác định theo số giờ hoặc số ngày ngập trong năm.
CHÚ THÍCH: Chế độ ngập triều được chia làm 3 mức:
- Ngập triều nông (High intertidal): Khu vực chỉ bị ngập nước dưới 6 h mỗi ngày.
- Ngập triều trung bình (Mid intertidal): Khu vực bị ngập nước từ 6 h đến 18 h mỗi ngày.
-
| Số hiệu | TCVN14545:2025 |
|---|---|
| Loại văn bản | Tiêu chuẩn Việt Nam |
| Lĩnh vực | Môi trường – Công nghệ |
| Ngày ban hành | 01/01/2025 |
| Ngày hiệu lực | 11/07/2026 |
| Nơi ban hành | *** |
| Người ký | *** |
| Tình trạng | Chưa xác định |
Tóm tắt mang tính tham khảo.
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14545:2025 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định các tiêu chuẩn, yêu cầu kỹ thuật đối với cây giống của các loài cây ngập mặn tại Việt Nam. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung Phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên (từ Điều 1 đến Điều 4) của tiêu chuẩn này. Điều 1: Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật về chất lượng đối với cây giống của các loài cây ngập mặn chủ yếu được sử dụng trong hoạt động trồng rừng, phục hồi và phát triển hệ sinh thái rừng ngập mặn tại Việt Nam. Đối tượng áp dụng bao gồm các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến nghiên cứu, sản xuất, kinh doanh, kiểm nghiệm, quản lý và sử dụng giống cây lâm nghiệp đối với các loài cây ngập mặn. Điều 2: Tài liệu viện dẫn Các tài liệu viện dẫn trong tiêu chuẩn này là cơ sở pháp lý và kỹ thuật bổ trợ để thực hiện các đánh giá chất lượng cây giống. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có). Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa thống nhất để áp dụng đồng bộ trong suốt văn bản, bao gồm: Cây giống ngập mặn: Là cây con được nhân giống từ hạt, quả, bộ phận sinh dưỡng hoặc bằng phương pháp nuôi cấy mô của các loài cây ngập mặn, đạt các tiêu chuẩn kỹ thuật quy định để đem đi trồng rừng. Lô cây giống: Tập hợp các cây giống của cùng một loài, có cùng nguồn gốc giống, được nhân giống bằng cùng một phương pháp và được chăm sóc trong cùng một điều kiện kỹ thuật cụ thể tại vườn ươm. Tuổi cây giống: Khoảng thời gian tính từ khi gieo ươm, cấy cây hoặc đặt nguồn vật liệu nhân giống vào bầu đất cho đến khi cây đạt tiêu chuẩn xuất vườn. Điều 4: Yêu cầu kỹ thuật chung đối với cây giống Nguồn gốc giống: Cây giống phải được sản xuất từ nguồn giống (rừng giống, vườn giống, cây trội, lâm phần tuyển chọn) đã được cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền công nhận hoặc có nguồn gốc rõ ràng theo quy định pháp luật hiện hành về lâm nghiệp. Chất lượng cây giống xuất vườn: Cây giống khi xuất vườn phải đảm bảo các chỉ tiêu sinh trưởng tốt, thân cây thẳng, không bị cụt ngọn, bộ rễ phát triển tốt, không bị sâu bệnh gây hại nguy hiểm và đã được huấn luyện để thích nghi với môi trường ngập mặn tự nhiên. Phương pháp nhân giống: Quy định cụ thể về các phương pháp nhân giống phù hợp cho từng nhóm loài cây ngập mặn (như gieo ươm từ quả/hạt trực tiếp, giâm cành hoặc các phương pháp công nghệ sinh học khác). Ý nghĩa của việc ban hành tiêu chuẩn Việc áp dụng TCVN 14545:2025 đóng vai trò then chốt trong việc chuẩn hóa chất lượng nguồn giống cây lâm nghiệp ngập mặn. Đây là cơ sở pháp lý và kỹ thuật giúp nâng cao tỷ lệ sống của cây trồng, đảm bảo tính bền vững cho các dự án trồng rừng ngập mặn, ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu và bảo vệ hệ thống đê biển tại Việt Nam.
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8754:2023 về Giống cây lâm nghiệp - Yêu cầu đối với giống mới để được công nhận
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14130:2024 về Giống cây lâm nghiệp - Yêu cầu kỹ thuật của phục tráng giống
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14289:2024 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống keo
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13361-1:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây trồng rừng ven biển - Phần 1: Phi lao
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13361-2:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây trồng rừng ven biển - Phần 2: Xoan chịu hạn (Neem)
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13361-3:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây trồng rừng ven biển - Phần 3: Cóc hành
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14546:2025 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài thông
- Quyết định 5365/QĐ-BNN-TCLN năm 2016 hướng dẫn kỹ thuật trồng rừng 6 loài cây ngập mặn: Mấm trắng, Mấm biển, Đước đôi, Đưng, Bần trắng và Cóc trắng do Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành
- Quyết định 1205/QĐ-BNN-TCLN năm 2016 hướng dẫn kỹ thuật trồng rừng các loài cây: Trang, Sú, Mắm đen, Vẹt dù, Bần chua do Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8758:2018 về Giống cây lâm nghiệp - Rừng giống trồng
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8759:2018 về Giống cây lâm nghiệp - Rừng trồng chuyển hóa
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-1:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn - Phần 1: Trang
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-4:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn - Phần 4: Mắm đen
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-5:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn - Phần 5: Vẹt dù
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-2:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn - Phần 2: Đước đôi
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-3:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn - Phần 3: Bần chua
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13360:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Lâm phần tuyển chọn cung cấp giống các loài cây lấy gỗ
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8757:2024 về Giống cây lâm nghiệp - Vườn giống
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8755:2024 về Giống cây lâm nghiệp - Cây trội
- Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10405:2020 về Đai cây ngập mặn giảm sóng - Khảo sát và thiết kế