Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14204-1:2024 về Phương pháp điều tra trữ lượng rừng trên cạn - Phần 1 - Rừng trồng

Tóm tắt mang tính tham khảo.

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14204-1:2024 về Phương pháp điều tra trữ lượng rừng trên cạn - Phần 1 - Rừng trồng quy định các nguyên tắc, quy trình kỹ thuật và phương pháp đo đếm nhằm xác định trữ lượng gỗ của các trạng thái rừng trồng trên cạn tại Việt Nam. Phạm vi và đối tượng áp dụng Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này hướng dẫn phương pháp điều tra, đo đếm và tính toán trữ lượng đối với các loại rừng trồng trên cạn, bao gồm cả rừng trồng thuần loài và rừng trồng hỗn loài. Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước về lâm nghiệp, các tổ chức, cá nhân, đơn vị tư vấn thực hiện hoạt động điều tra, quy hoạch, thiết kế, giám sát và đánh giá tài nguyên rừng trồng trên phạm vi cả nước. Phần 1. Đặt vấn đề Xác định tầm quan trọng của việc thiết lập một tiêu chuẩn thống nhất về phương pháp điều tra trữ lượng rừng trồng nhằm phục vụ công tác quản lý tài nguyên rừng bền vững. Nêu rõ nhu cầu thực tiễn trong việc chuẩn hóa số liệu điều tra để phục vụ đánh giá trữ lượng carbon, chi trả dịch vụ môi trường rừng và thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải. Khắc phục những hạn chế của các phương pháp điều tra truyền thống thiếu tính đồng bộ và chưa tối ưu hóa được các công nghệ đo đạc hiện đại. Phần 2. Mục tiêu, nội dung, phương pháp nghiên cứu và điều tra Mục tiêu: Xây dựng hệ thống phương pháp luận khoa học, chính xác và dễ áp dụng để xác định các chỉ tiêu lâm học và trữ lượng của rừng trồng trên cạn. Nội dung điều tra cốt lõi: Xác định các chỉ tiêu cấu trúc lâm phần bao gồm mật độ cây đứng, phân bố số cây theo cỡ đường kính, chiều cao, độ tàn che và tổng trữ lượng gỗ trên một đơn vị diện tích. Phương pháp điều tra ngoại nghiệp: Sử dụng phương pháp rút mẫu hệ thống hoặc rút mẫu ngẫu nhiên để bố trí các ô tiêu chuẩn tạm thời hoặc định vị. Ứng dụng công nghệ: Kết hợp phương pháp đo đếm truyền thống tại thực địa với việc ứng dụng bản đồ lâm nghiệp, công nghệ GIS và ảnh viễn thám để nâng cao độ chính xác trong việc phân chia trạng thái rừng trồng. Phần 3. Kết quả nghiên cứu và quy trình kỹ thuật chi tiết Quy trình thiết lập ô tiêu chuẩn (OTC): Quy định cụ thể về diện tích ô tiêu chuẩn (thường từ 500 mét vuông đến 1000 mét vuông tùy thuộc vào mật độ và tuổi rừng). Hướng dẫn cách xác định ranh giới ô, đóng cọc góc và định vị tọa độ bằng thiết bị GPS. Phương pháp đo đếm các chỉ tiêu lâm học trong ô tiêu chuẩn: Đo đường kính thân cây (D1.3): Sử dụng thước chuyên dụng để đo đường kính tại vị trí cách mặt đất 1,3 mét của tất cả các cây thuộc đối tượng điều tra trong ô tiêu chuẩn. Đo chiều cao (Hvn): Đo chiều cao vút ngọn của các cây tiêu chuẩn đại diện cho các cỡ đường kính bằng máy đo chiều cao chuyên dụng. Xác định độ tàn che: Sử dụng phương pháp chấm điểm hoặc ước lượng trực quan theo các tuyến đo trong ô tiêu chuẩn. Phương pháp tính toán trữ lượng lâm phần: Áp dụng các phương trình tương quan sinh trưởng (D-H) đã được công bố hoặc xây dựng riêng cho từng loài cây để tính toán thể tích của từng cây cá lẻ. Sử dụng biểu thể tích cây đứng quốc gia hoặc địa phương để tra cứu thể tích thân cây. Tổng hợp thể tích các cây trong ô tiêu chuẩn và quy đổi để xác định trữ lượng rừng trồng trên một hecta (mét khối/hecta). Kiểm soát chất lượng và sai số: Quy định giới hạn sai số cho phép trong quá trình đo đếm ngoại nghiệp và tính toán nội nghiệp, đảm bảo độ tin cậy của kết quả điều tra đạt từ 90% đến 95%. Phần 4. Kết luận, tồn tại và kiến nghị Kết luận: TCVN 14204-1:2024 cung cấp một khung kỹ thuật hoàn chỉnh, khoa học và thực tiễn, giúp thống nhất phương pháp xác định trữ lượng rừng trồng trên toàn quốc, tạo cơ sở dữ liệu tin cậy cho việc hoạch định chính sách lâm nghiệp. Tồn tại: Việc áp dụng tiêu chuẩn có thể gặp khó khăn tại các khu vực địa hình chia cắt phức tạp hoặc đối với các loài cây trồng mới nhập nội chưa có biểu thể tích chuẩn được phê duyệt. Kiến nghị: Đề xuất các cơ quan chức năng tiếp tục xây dựng và hoàn thiện hệ thống biểu thể tích cho các loài cây trồng phổ biến chưa có trong danh mục; đồng thời tăng cường tập huấn kỹ thuật cho lực lượng kiểm lâm và các chủ rừng để triển khai đồng bộ tiêu chuẩn này. Hiệu lực thi hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14204-1:2024 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố ban hành theo quy định của pháp luật hiện hành.