Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13988:2024 về Truy xuất nguồn gốc - Yêu cầu đối với chuỗi cung ứng rượu vang

Tóm tắt mang tính tham khảo.

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13988:2024 về Truy xuất nguồn gốc - Yêu cầu đối với chuỗi cung ứng rượu vang do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, thiết lập các yêu cầu kỹ thuật và nguyên tắc cơ bản nhằm xây dựng, vận hành hệ thống truy xuất nguồn gốc hiệu quả trong toàn bộ chuỗi cung ứng rượu vang. Tiêu chuẩn này đóng vai trò quan trọng trong việc minh bạch hóa thông tin sản phẩm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành sản xuất rượu vang Việt Nam. Phạm vi và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn TCVN 13988:2024 được thiết kế để áp dụng rộng rãi cho tất cả các tổ chức, cá nhân tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào chuỗi cung ứng rượu vang, bao gồm: Các cơ sở trồng nho và thu hoạch nguyên liệu phục vụ sản xuất rượu vang. Các nhà sản xuất, chế biến, chưng cất và phối trộn rượu vang. Các đơn vị đóng chai, dán nhãn và đóng gói thành phẩm. Các nhà phân phối, đơn vị vận chuyển, lưu kho và nhà bán lẻ rượu vang. Các cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức chứng nhận liên quan đến chất lượng và an toàn thực phẩm. Nội dung cốt lõi của TCVN 13988:2024 (Từ Điều 1 đến Điều 4) Điều 1: Phạm vi áp dụng Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu cụ thể đối với hệ thống truy xuất nguồn gốc trong chuỗi cung ứng rượu vang, từ khâu chuẩn bị nguyên liệu, canh tác, thu hoạch, chế biến, đóng chai cho đến phân phối tiêu dùng cuối cùng. Tiêu chuẩn áp dụng cho tất cả các loại rượu vang, bao gồm rượu vang nho, rượu vang trái cây và các sản phẩm rượu vang có ga hoặc không ga khác lưu thông trên thị trường. Điều 2: Tài liệu viện dẫn Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách hiệu quả, cần viện dẫn các tài liệu kỹ thuật nền tảng về truy xuất nguồn gốc tại Việt Nam, đặc biệt là TCVN 12850 (Truy xuất nguồn gốc - Yêu cầu chung đối với hệ thống truy xuất nguồn gốc). Các tài liệu viện dẫn này là cơ sở pháp lý và kỹ thuật để đồng bộ hóa các định nghĩa, phương pháp định danh và định vị vật phẩm trong chuỗi cung ứng. Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa Tiêu chuẩn làm rõ các khái niệm chuyên ngành cốt lõi để đảm bảo sự hiểu biết thống nhất giữa các bên tham gia chuỗi cung ứng: Chuỗi cung ứng rượu vang: Toàn bộ quá trình chuyển dịch của sản phẩm rượu vang từ khâu sản xuất nguyên liệu đầu vào, chế biến, đóng gói, vận chuyển đến tay người tiêu dùng cuối cùng. Vật phẩm truy xuất (Traceable item): Bất kỳ đối tượng nào (như lô nho nguyên liệu, bồn chứa dịch quả, lô chai rượu thành phẩm) cần được thu thập và lưu trữ thông tin truy xuất nguồn gốc. Điểm chuyển giao (Transition point): Thời điểm hoặc địa điểm mà quyền sở hữu hoặc quyền kiểm soát vật phẩm được chuyển giao giữa các tác nhân trong chuỗi cung ứng. Mã truy xuất nguồn gốc: Chuỗi ký tự duy nhất được gán cho một vật phẩm truy xuất để nhận diện vật phẩm đó trong suốt chuỗi cung ứng. Điều 4: Nguyên tắc chung của hệ thống truy xuất nguồn gốc rượu vang Hệ thống truy xuất nguồn gốc rượu vang phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc nền tảng sau đây để đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy: Nguyên tắc một bước trước - một bước sau (One step back - one step forward): Mỗi mắt xích trong chuỗi cung ứng phải có khả năng xác định rõ nguồn gốc của sản phẩm nhận vào (nhận từ ai, khi nào) và điểm đến của sản phẩm chuyển đi (giao cho ai, khi nào). Tính minh bạch và sẵn có của thông tin: Dữ liệu truy xuất nguồn gốc phải được ghi chép đầy đủ, trung thực và sẵn sàng cung cấp cho các bên liên quan hoặc cơ quan quản lý khi có yêu cầu. Tính liên tục của chuỗi thông tin: Thông tin truy xuất nguồn gốc không được bị gián đoạn ở bất kỳ công đoạn nào, từ nông trại, nhà máy chế biến cho đến kệ hàng bán lẻ. Tính chính xác và không thể sửa đổi trái phép: Dữ liệu ghi nhận phải phản ánh đúng thực tế khách quan của quá trình sản xuất, lưu thông và phải được bảo vệ an toàn trước các hành vi can thiệp, giả mạo thông tin. Hiệu lực thi hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13988:2024 có hiệu lực kể từ ngày ban hành. Các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh rượu vang được khuyến khích áp dụng tiêu chuẩn này để chuẩn hóa quy trình quản lý chất lượng, nâng cao uy tín thương hiệu và đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu quốc tế.