Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 22:2023/BCT về An toàn đối với động cơ điện phòng nổ sử dụng trong mỏ hầm lò

Tóm tắt mang tính tham khảo.

Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 22:2023/BCT do Bộ Công thương ban hành quy định về các yêu cầu kỹ thuật an toàn đối với động cơ điện phòng nổ sử dụng trong mỏ hầm lò. Đây là văn bản pháp lý quan trọng nhằm kiểm soát chất lượng, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người lao động và hệ thống thiết bị trong môi trường khai thác mỏ hầm lò vốn có nguy cơ cháy nổ cực kỳ cao do khí mêtan và bụi than. Phạm vi điều chỉnh (Điều 1) Quy chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật an toàn, quản lý và kiểm tra đối với các loại động cơ điện phòng nổ có điện áp danh định đến 1140 V, được sử dụng trong mỏ hầm lò có nguy cơ về khí cháy và bụi nổ (thiết bị Nhóm I). Các loại động cơ điện phòng nổ thuộc phạm vi điều chỉnh bao gồm động cơ không đồng bộ ba pha, động cơ điện một chiều và các loại động cơ điện chuyên dụng khác được thiết kế để vận hành trong môi trường mỏ hầm lò. Đối tượng áp dụng (Điều 2) Các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động sản xuất, nhập khẩu, phân phối, lưu thông và trực tiếp sử dụng động cơ điện phòng nổ trong mỏ hầm lò trên lãnh thổ Việt Nam. Các tổ chức thử nghiệm, tổ chức chứng nhận hợp quy được chỉ định hoặc thừa nhận để thực hiện việc đánh giá sự phù hợp của động cơ điện phòng nổ. Các cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền liên quan đến việc kiểm tra, thanh tra và giám sát chất lượng an toàn của thiết bị điện phòng nổ. Tài liệu viện dẫn (Điều 3) Quy chuẩn này áp dụng các tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) và tiêu chuẩn quốc tế (IEC) mới nhất về thiết bị điện phòng nổ. Trong trường hợp các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung hoặc được thay thế thì áp dụng theo phiên bản mới nhất của các tài liệu đó để đảm bảo tính cập nhật và tương thích kỹ thuật toàn cầu. Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi (Điều 4) Động cơ điện phòng nổ: Là động cơ điện được thiết kế, chế tạo tích hợp các biện pháp bảo vệ đặc biệt nhằm ngăn ngừa khả năng kích thích sự cháy nổ của hỗn hợp khí hoặc bụi nổ xung quanh trong điều kiện vận hành bình thường hoặc khi xảy ra sự cố xác định. Thiết bị Nhóm I: Nhóm thiết bị điện chuyên dùng cho mỏ hầm lò có nguy cơ xuất hiện khí mỏ (mêtan) và/hoặc bụi than dễ cháy. Vỏ không xuyên nổ (Vỏ chống cháy "d"): Dạng bảo vệ phòng nổ trong đó các bộ phận có thể làm mồi cháy hỗn hợp nổ được đặt trong một vỏ bọc. Vỏ bọc này có khả năng chịu được áp suất phát sinh do vụ nổ bên trong và ngăn ngừa sự truyền nổ từ trong ra môi trường khí nổ xung quanh. Tăng độ an toàn "e": Dạng bảo vệ áp dụng cho thiết bị điện nhằm thực hiện các biện pháp bổ sung để tăng mức độ an toàn, ngăn ngừa khả năng xuất hiện nhiệt độ quá cao, tia lửa hoặc hồ quang điện trong quá trình vận hành bình thường hoặc dưới các điều kiện bất thường xác định. An toàn tia sáng (An toàn hệ thống "i"): Dạng bảo vệ dựa trên việc hạn chế năng lượng điện và năng lượng nhiệt trong mạch điện xuống mức không thể gây ra tia lửa hoặc hiệu ứng nhiệt đủ để làm bùng phát sự cháy nổ. Hiệu lực thi hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 22:2023/BCT có hiệu lực thi hành bắt buộc đối với mọi tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến động cơ điện phòng nổ dùng trong mỏ hầm lò. Các doanh nghiệp phải thực hiện việc chứng nhận hợp quy, công bố hợp quy và dán tem hợp quy (CR) trước khi đưa thiết bị vào lưu thông và sử dụng trên thị trường.