Thông tư 45/2023/TT-BCT sửa đổi Thông tư 23/2021/TT-BCT quy định về danh mục chủng loại, tiêu chuẩn chất lượng khoáng sản xuất khẩu do Bộ Công Thương quản lý

Tóm tắt mang tính tham khảo.

Thông tư số 45/2023/TT-BCT do Bộ Công Thương ban hành nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 23/2021/TT-BCT ngày 15 tháng 12 năm 2021 quy định về danh mục chủng loại, tiêu chuẩn chất lượng khoáng sản xuất khẩu do Bộ Công Thương quản lý. Văn bản này tập trung điều chỉnh các quy định về tiêu chuẩn chất lượng, nguồn gốc khoáng sản xuất khẩu, chế độ báo cáo và trách nhiệm quản lý của các cơ quan liên quan nhằm tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động xuất khẩu khoáng sản. Phạm vi và đối tượng áp dụng Thông tư này áp dụng đối với các thương nhân tham gia hoạt động xuất khẩu khoáng sản; các cơ quan, tổ chức quản lý nhà nước và các tổ chức đánh giá sự phù hợp liên quan đến hoạt động xuất khẩu khoáng sản từ Việt Nam ra nước ngoài. Quy định về danh mục chủng loại và tiêu chuẩn chất lượng khoáng sản xuất khẩu Thông tư 45/2023/TT-BCT đã sửa đổi, bổ sung Điều 4 của Thông tư số 23/2021/TT-BCT nhằm làm rõ các tiêu chí đối với khoáng sản xuất khẩu: Khoáng sản xuất khẩu bắt buộc phải là khoáng sản có nguồn gốc hợp pháp, đã trải qua quá trình chế biến, có tên trong Danh mục chủng loại và đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn chất lượng theo quy định. Đối với khoáng sản xuất khẩu có nguồn gốc trong nước: Phải đáp ứng danh mục chủng loại và tiêu chuẩn chất lượng quy định chi tiết tại Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư. Đối với khoáng sản xuất khẩu có nguồn gốc nhập khẩu: Trường hợp gia công, chế biến hàng hóa cho thương nhân nước ngoài: Chủng loại và tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm sau khi chế biến được thực hiện theo thỏa thuận trong hợp đồng gia công đã ký kết giữa các bên. Hợp đồng gia công này phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định tại Điều 39 Nghị định số 69/2018/NĐ-CP của Chính phủ. Trường hợp khoáng sản đã qua chế biến từ nguồn gốc nhập khẩu ngoài phạm vi gia công nêu trên: Phải đáp ứng danh mục chủng loại và tiêu chuẩn chất lượng khoáng sản tương ứng quy định tại Phụ lục 2 ban hành kèm theo Thông tư. Thương nhân thực hiện xuất khẩu khoáng sản được quyền chủ động lựa chọn Tổ chức đánh giá sự phù hợp (được thành lập và hoạt động theo quy định tại Nghị định số 107/2016/NĐ-CP và Nghị định số 154/2018/NĐ-CP) để tiến hành đánh giá, xác định chủng loại và chất lượng của khoáng sản xuất khẩu. Chế độ báo cáo kế hoạch và thực hiện xuất khẩu khoáng sản Nhằm kiểm soát chặt chẽ dòng lưu chuyển của khoáng sản, Thông tư quy định chi tiết về nghĩa vụ báo cáo của thương nhân tại Điều 5 sửa đổi: Báo cáo kế hoạch xuất khẩu đối với khoáng sản có nguồn gốc nhập khẩu: Trước khi tiến hành nhập khẩu khoáng sản để chế biến và xuất khẩu, thương nhân phải lập báo cáo kế hoạch thực hiện nhập khẩu, chế biến và xuất khẩu theo mẫu tại Phụ lục 3. Báo cáo này phải được gửi về Bộ Công Thương và Sở Công Thương nơi thương nhân đặt cơ sở chế biến khoáng sản chậm nhất là 30 ngày kể từ ngày ký kết hợp đồng mua khoáng sản với đối tác nước ngoài. Báo cáo thực hiện xuất khẩu khoáng sản định kỳ: Đối với thương nhân: Lập báo cáo định kỳ hàng quý (chỉ áp dụng khi có phát sinh hoạt động xuất khẩu thực tế) theo Mẫu số 01 Phụ lục 4. Báo cáo phải được gửi đồng thời đến Bộ Công Thương (Cục Công nghiệp), Tổng cục Hải quan và Sở Công Thương nơi có hoạt động chế biến khoáng sản chậm nhất vào ngày 15 của tháng đầu tiên thuộc quý tiếp theo. Đối với Sở Công Thương: Sở Công Thương tại các địa phương có hoạt động chế biến khoáng sản có nguồn gốc nhập khẩu có trách nhiệm lập báo cáo tổng hợp 6 tháng và hàng năm theo Mẫu số 02 Phụ lục 4 để gửi về Bộ Công Thương (Cục Công nghiệp) chậm nhất vào ngày 31 tháng 7 và ngày 31 tháng 01 hàng năm. Báo cáo đột xuất: Thương nhân có trách nhiệm thực hiện báo cáo đột xuất theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền để phục vụ công tác quản lý khi cần thiết. Phương thức gửi báo cáo: Thương nhân có thể gửi báo cáo đến Bộ Công Thương và Sở Công Thương bằng một trong các hình thức: gửi trực tiếp tại văn thư, gửi qua đường bưu điện hoặc gửi qua thư điện tử (email) chính thức của Cục Công nghiệp (CucCN@moit.gov.vn) hoặc email đăng ký giao dịch của Sở Công Thương địa phương. Trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước trong hoạt động xuất khẩu khoáng sản Thông tư 45/2023/TT-BCT phân định rõ ràng trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan trung ương và địa phương tại Điều 6 sửa đổi: Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Chịu trách nhiệm tổ chức giám sát, kiểm tra, thanh tra toàn diện hoạt động xuất khẩu và chế biến khoáng sản xuất khẩu trên địa bàn quản lý; đồng thời phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương trong công tác quản lý nhà nước đối với lĩnh vực này. Tổng cục Hải quan: Phối hợp với Bộ Công Thương (Cục Công nghiệp) và Ủy ban nhân dân các tỉnh liên quan trong việc cung cấp thông tin, kiểm soát chặt chẽ hoạt động nhập khẩu, chế biến và xuất khẩu khoáng sản có nguồn gốc nhập khẩu theo quy định pháp luật. Sở Công Thương địa phương: Chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện giám sát, kiểm tra tính phù hợp của hoạt động chế biến và xuất khẩu khoáng sản có nguồn gốc nhập khẩu. Nội dung kiểm tra tập trung vào tính hợp pháp của nguồn gốc khoáng sản, năng lực của cơ sở chế biến (hoặc cơ sở thuê chế biến), chất lượng và tỷ lệ thu hồi sản phẩm sau chế biến. Sở Công Thương có trách nhiệm kịp thời báo cáo Bộ Công Thương và Ủy ban nhân dân tỉnh để xử lý các hành vi vi phạm về chế độ báo cáo, gian lận thương mại hoặc cơ sở chế biến không đáp ứng điều kiện pháp luật. Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương): Chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành và địa phương tổ chức thanh tra, kiểm tra việc chấp hành quy định xuất khẩu khoáng sản; giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện. Đồng thời, Cục Công nghiệp có trách nhiệm theo dõi tình hình thực tế để báo cáo Bộ trưởng Bộ Công Thương xem xét điều chỉnh, bổ sung Thông tư khi cần thiết. Sửa đổi, bổ sung các Phụ lục và xử lý tranh chấp mã số hàng hóa (HS) Điều 2 của Thông tư mang đến những thay đổi quan trọng đối với hệ thống phụ lục kỹ thuật: Phụ lục 1 được đổi tên thành “Danh mục chủng loại và tiêu chuẩn chất lượng khoáng sản xuất khẩu có nguồn gốc trong nước” . Đồng thời, cập nhật mã số hàng hóa (HS code) theo Nghị định số 26/2023/NĐ-CP về Biểu thuế xuất khẩu, nhập khẩu ưu đãi. Bổ sung hàm lượng khoáng sản đi kèm gồm đồng (Cu) và coban (Co) vào tiêu chuẩn chất lượng đối với quặng tinh niken xuất khẩu. Bổ sung nội dung ghi chú cho phép xuất khẩu một số loại khoáng sản đến hết năm 2026, việc xuất khẩu sau thời gian này sẽ được Bộ Công Thương xem xét phù hợp với chính sách xuất khẩu khoáng sản trong từng thời kỳ theo quy định của Luật Khoáng sản. Bổ sung Phụ lục 2 quy định về Danh mục chủng loại và tiêu chuẩn chất lượng khoáng sản xuất khẩu có nguồn gốc nhập khẩu; bổ sung Phụ lục 3 về mẫu báo cáo kế hoạch thực hiện nhập khẩu, chế biến và xuất khẩu. Chuyển Phụ lục 2 cũ sang Phụ lục 4 và sửa đổi, bổ sung nội dung các mẫu báo cáo định kỳ (Mẫu số 1 và Mẫu số 2). Giải quyết tranh chấp mã HS: Trong trường hợp xảy ra tranh chấp về mã số hàng hóa thuộc danh mục tại Phụ lục 1 và Phụ lục 2, Bộ Tài chính là cơ quan có thẩm quyền quyết định cuối cùng về mã số hàng hóa phù hợp với Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam. Trên cơ sở phân loại của Bộ Tài chính, Bộ Công Thương sẽ xem xét thực hiện việc sửa đổi, bổ sung mã số hàng hóa tương ứng trong Thông tư. Hiệu lực thi hành Thông tư 45/2023/TT-BCT chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15 tháng 02 năm 2024.