Thông tư 23/2023/TT-BGTVT về chế độ lao động, kỷ luật lao động đặc thù đối với nhân viên hàng không do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành

Tóm tắt mang tính tham khảo.

Thông tư số 23/2023/TT-BGTVT do Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải ban hành quy định về chế độ lao động, kỷ luật lao động đặc thù đối với nhân viên hàng không nhằm bảo đảm tuyệt đối an ninh, an toàn khai thác trong hoạt động hàng không dân dụng tại Việt Nam. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng Thông tư này quy định chi tiết về chế độ lao động và kỷ luật lao động đặc thù đối với nhân viên hàng không. Đối tượng áp dụng bao gồm: Nhân viên hàng không giữ các chức danh chuyên môn theo quy định của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải. Người sử dụng lao động, các cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan đến chế độ lao động, kỷ luật lao động đặc thù của nhân viên hàng không. Kỷ luật lao động đặc thù và hình thức xử lý Kỷ luật lao động đặc thù là hệ thống các quy định bắt buộc về việc tuân thủ thời gian, quy trình công nghệ, và điều hành sản xuất, kinh doanh đối với nhân viên hàng không nhằm bảo đảm an ninh, an toàn khai thác trong hoạt động hàng không dân dụng. Hình thức xử lý kỷ luật lao động đặc thù được quy định cụ thể như sau: Tạm đình chỉ ngay công việc: Đây là hình thức xử lý kỷ luật lao động đặc thù duy nhất được quy định tại Thông tư này nhằm ngăn chặn kịp thời các nguy cơ uy hiếp an toàn hàng không. Mối quan hệ với Bộ luật Lao động: Việc áp dụng hình thức tạm đình chỉ ngay công việc không thay thế cho các hình thức xử lý kỷ luật lao động khác đối với nhân viên hàng không theo quy định của Bộ luật Lao động. Các trường hợp nhân viên hàng không bị tạm đình chỉ ngay công việc Nhân viên hàng không sẽ bị người sử dụng lao động hoặc người được ủy quyền theo quy định của pháp luật tạm đình chỉ ngay công việc khi thực hiện một trong các hành vi vi phạm sau: Vi phạm các quy định, nội quy lao động gây ra sự cố, tai nạn hoặc có hành vi trực tiếp uy hiếp an toàn, an ninh hàng không. Đang bị cơ quan chức năng tiến hành điều tra, khởi tố trong các vụ án hình sự. Tự ý bỏ vị trí làm việc được phân công mà không có lý do chính đáng. Uống rượu, bia trong giờ làm việc hoặc bị phát hiện có nồng độ cồn trong máu, hơi thở trong khi thực hiện nhiệm vụ. Thực hiện hành vi trộm cắp, chiếm đoạt trái phép tài sản của tổ chức, cá nhân tại nơi làm việc. Lợi dụng vị trí làm việc để thực hiện hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép người, tài sản hoặc hàng hóa. Sử dụng hoặc có kết quả xét nghiệm dương tính đối với các chất ma túy hoặc chất kích thích không được phép sử dụng khác theo quy định của pháp luật. Có hành vi đánh bạc, gây rối, làm mất an ninh, trật tự tại nơi làm việc. Quy trình và thủ tục thực hiện tạm đình chỉ công việc Quy trình tạm đình chỉ công việc đối với nhân viên hàng không vi phạm được thực hiện chặt chẽ theo các bước sau: Đình chỉ bằng lời nói: Ngay khi phát hiện hành vi vi phạm, người sử dụng lao động hoặc người được ủy quyền thực hiện việc tạm đình chỉ ngay lập tức bằng lời nói tại thời điểm đó. Ban hành quyết định bằng văn bản: Trong thời hạn tối đa 48 giờ kể từ khi tạm đình chỉ bằng lời nói, người sử dụng lao động hoặc người được ủy quyền phải ban hành quyết định tạm đình chỉ bằng văn bản, trong đó xác định rõ thời hạn tạm đình chỉ cụ thể. Thời hạn tạm đình chỉ: Thời hạn tạm đình chỉ được thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 128 của Bộ luật Lao động và được tính bắt đầu kể từ thời điểm thực hiện tạm đình chỉ bằng lời nói. Chế độ lao động đặc thù và quy định hạn chế bố trí công việc Nhân viên hàng không được áp dụng chế độ lao động đặc thù theo quy định của pháp luật về lao động và pháp luật về hàng không dân dụng. Nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối cho các chuyến bay, Thông tư quy định nghiêm ngặt về việc hạn chế sử dụng lao động đối với các trường hợp vi phạm: Người sử dụng lao động không được bố trí người lao động là nhân viên hàng không vi phạm kỷ luật lao động hoặc đã chấp hành xong các hình phạt trong vụ án hình sự vào làm việc tại các chức danh nhân viên hàng không trong thời hạn 05 năm, tính từ các mốc thời gian sau: Kể từ khi quyết định xử lý kỷ luật lao động có hiệu lực đối với các trường hợp vi phạm quy định về: gây sự cố, tai nạn uy hiếp an toàn hàng không; trộm cắp, chiếm đoạt tài sản; lợi dụng vị trí để buôn lậu, vận chuyển trái phép người, tài sản, hàng hóa; sử dụng hoặc dương tính với chất ma túy, chất kích thích cấm. Kể từ khi người lao động được xóa án tích trong vụ án hình sự. Trách nhiệm của người sử dụng lao động Doanh nghiệp sử dụng nhân viên hàng không có trách nhiệm thực hiện nghiêm túc các quy định về chế độ và kỷ luật lao động đặc thù, đồng thời thực hiện nghĩa vụ báo cáo cơ quan quản lý nhà nước: Báo cáo bằng văn bản giấy hoặc văn bản điện tử cho Cục Hàng không Việt Nam khi có nhân viên hàng không vi phạm kỷ luật lao động đặc thù; đồng thời thông báo cho Cảng vụ hàng không nếu hành vi vi phạm xảy ra tại cảng hàng không, sân bay thuộc phạm vi quản lý của Cảng vụ. Thực hiện báo cáo định kỳ về tình hình thực hiện chế độ, kỷ luật lao động đặc thù với tần suất 02 lần/năm. Thời hạn gửi báo cáo định kỳ 06 tháng đầu năm là trước ngày 20 tháng 6 của kỳ báo cáo (số liệu chốt từ ngày 15 tháng 12 năm trước đến ngày 14 tháng 6 của kỳ báo cáo). Thời hạn gửi báo cáo định kỳ hàng năm là trước ngày 20 tháng 12 của kỳ báo cáo (số liệu chốt từ ngày 15 tháng 12 năm trước đến ngày 14 tháng 12 của kỳ báo cáo). Báo cáo 06 tháng cuối năm được thay thế bằng báo cáo năm. Trách nhiệm của Cục Hàng không Việt Nam và Cảng vụ hàng không Cục Hàng không Việt Nam chịu trách nhiệm quản lý, theo dõi, tổng hợp và thông báo các trường hợp nhân viên hàng không vi phạm kỷ luật lao động đặc thù đến các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực hàng không để phối hợp thực hiện. Cục Hàng không Việt Nam và các Cảng vụ hàng không có trách nhiệm kiểm tra, giám sát việc tổ chức thực hiện các quy định tại Thông tư này. Hiệu lực thi hành và điều khoản chuyển tiếp Thông tư 23/2023/TT-BGTVT chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 9 năm 2023. Thông tư này bãi bỏ hoàn toàn các văn bản quy phạm pháp luật sau: Thông tư số 46/2013/TT-BGTVT ngày 25 tháng 11 năm 2013 của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải hướng dẫn thực hiện chế độ kỷ luật lao động đặc thù đối với nhân viên hàng không. Điều 2 Thông tư số 28/2020/TT-BGTVT ngày 29 tháng 10 năm 2020 của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải sửa đổi, bổ sung một số điều của các Thông tư quy định về chế độ báo cáo định kỳ trong lĩnh vực hàng không. Trường hợp các văn bản quy phạm pháp luật được dẫn chiếu tại Thông tư này được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế thì thực hiện theo quy định tại các văn bản sửa đổi, bổ sung, thay thế đó. Chánh Văn phòng Bộ, Chánh Thanh tra Bộ, các Vụ trưởng, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam, Thủ trưởng các cơ quan, tổ chức và cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành Thông tư này.