Quyết định 1202/QĐ-TTg năm 2026 phê duyệt Đề án đào tạo phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng trong phạm vi cả nước đến năm 2030 và những năm tiếp theo do Thủ tướng Chính phủ ban hành

1. Đào tạo phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng là giải pháp nền tảng để phát triển hạ tầng chất lượng quốc gia (National Quality Infrastructure - NQI), đồng thời là nhân tố quyết định để nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế trong bối cảnh chuyển đổi số, phát triển bền vững và hội nhập quốc tế, trong đó Nhà nước đóng vai trò kiến tạo, ban hành khung chính sách và hỗ trợ ban đầu.

2. Hoạt động đào tạo, bồi dưỡng lấy doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ và lấy việc đáp ứng nhu cầu của thị trường làm thước đo hiệu quả nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ quy chuẩn kỹ thuật, tiếp cận tiêu chuẩn quốc tế và quy trình quản trị hiện đại để tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

3. Công tác đào tạo nhân lực phải bám sát xu thế công nghệ tiên tiến của thế giới, gắn trực tiếp với các lĩnh vực công nghệ chiến lược, chú trọng trang bị kỹ năng ứng dụng công nghệ số, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), xác định đây là công cụ thiết yếu đối với đội ngũ nhân lực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng trong kỷ nguyên mới.

4. Phát triển năng lực đào tạo, bồi dưỡng theo hướng hiện đại, thực chất; chuẩn hóa khung năng lực, chương trình, tài liệu, phương pháp đào tạo và đánh giá kết quả sau đào tạo, gắn với vị trí công việc, nhu cầu sử dụng nhân lực và yêu cầu phát triển hạ tầng chất lượng quốc gia.

5. Đẩy mạnh hợp tác quốc tế trong hoạt động đào tạo phát triển nguồn nhân lực lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng; từng bước hình thành đội ngũ chuyên gia có đủ năng lực tham gia xây dựng tiêu chuẩn quốc tế và các Ban kỹ thuật quốc tế.

6. Đẩy mạnh xã hội hóa, khuyến khích các trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở đào tạo, bồi dưỡng, tổ chức xã hội - nghề nghiệp và các tổ chức khác tham gia đào tạo phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

II. MỤC TIÊU

1. Mục tiêu chung

Xây dựng và phát triển năng lực chuyên môn, nghiệp vụ của đội ngũ nhân lực trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng thông qua hoạt động đào tạo, bồi dưỡng có hệ thống, đồng bộ, hiện đại; đáp ứng yêu cầu đổi mới phương thức quản lý nhà nước và mô hình chính quyền địa phương hai cấp, vận hành hạ tầng chất lượng quốc gia, hội nhập quốc tế, hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh và thúc đẩy xuất khẩu trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

2. Mục tiêu cụ thể đến năm 2030

a) Hình thành mạng lưới cơ sở đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng đồng bộ, hiện đại; một số cơ sở đào tạo, bồi dưỡng trọng điểm được đầu tư, nâng cấp, hiện đại hóa về chương trình, học liệu, đội ngũ giảng viên, chuyên gia, cơ sở vật chất, trang thiết bị và nền tảng số;

b) Đến năm 2028, hình thành bộ khung năng lực, khung tiêu chí đánh giá kết quả đào tạo, bồi dưỡng và hệ thống chương trình, tài liệu đào tạo, bồi dưỡng cốt lõi trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng;

c) Phấn đấu 100% công chức, viên chức, người lao động làm công tác quản lý nhà nước, xây dựng chính sách, thanh tra, kiểm tra, thực thi pháp luật về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng được đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn đáp ứng khung năng lực và vị trí công việc gắn với quản trị rủi ro, quản lý dựa trên dữ liệu và công nghệ số; tập trung nâng cao năng lực nghiệp vụ cho khoảng 20.000 lượt công chức, viên chức và người lao động trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng đến năm 2030 (trong đó bao gồm chỉ tiêu đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn về tiêu chuẩn hóa cho ít nhất 5.000 lượt công chức, viên chức, người lao động theo Quyết định số 876/QĐ-TTg ngày 15 tháng 5 năm 2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược tiêu chuẩn quốc gia giai đoạn 2026 - 2035, không tính trùng với chỉ tiêu của Đề án này);

d) Hình thành, phát triển đội ngũ 1.500 chuyên gia về lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng có năng lực chuyên sâu về các thành phần của hạ tầng chất lượng quốc gia (bao gồm: đo lường, tiêu chuẩn hóa, công nhận và đánh giá sự phù hợp); trong đó đào tạo và thu hút được tối thiểu 300 chuyên gia lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng đủ năng lực tham gia các hoạt động tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng trong khuôn khổ các tổ chức quốc tế (chỉ tiêu 300 chuyên gia này thống nhất, không tính trùng với chỉ tiêu tương ứng tại Quyết định số 2542/QĐ-TTg ngày 20 tháng 11 năm 2025 và Quyết định số 876/QĐ-TTg ngày 15 tháng 5 năm 2026 của Thủ tướng Chính phủ);

đ) Tích hợp nội dung đào tạo tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng trong các học phần, mô-đun hoặc chương trình đào tạo phù hợp với ngành, lĩnh vực theo nhu cầu thực tiễn vào khoảng 50 trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp thuộc khối ngành kỹ thuật, công nghệ và kinh tế;

e) Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức chuyên môn về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng cho ít nhất 100.000 lượt nhân sự tại các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh, ưu tiên các ngành công nghệ cao, công nghệ chiến lược, trong đó phấn đấu 80% người học đạt chuẩn khung năng lực.

3. Định hướng từ năm 2030 và những năm tiếp theo

a) Xây dựng và phát triển năng lực đội ngũ nhân lực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng có trình độ tương đương với các quốc gia phát triển trong khu vực và trên thế giới về vận hành hạ tầng chất lượng quốc gia;

b) Hoàn thiện hệ sinh thái đào tạo số thông minh, ứng dụng toàn diện trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới, công nghệ số phù hợp với yêu cầu thực tiễn;

c) Hướng tới công nhận rộng rãi năng lực chuyên môn của đội ngũ nhân lực Việt Nam trong các hoạt động tiêu chuẩn hóa, đo lường và đánh giá sự phù hợp ở cấp khu vực và quốc tế.

III. ĐỐI TƯỢNG CỦA ĐỀ ÁN

1. Công chức làm công tác quản lý nhà nước, xây dựng chính sách, thanh tra, kiểm tra, thực thi pháp luật về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tại các bộ, cơ quan ngang bộ và Ủy ban nhân dân các cấp, trong đó ưu tiên đào tạo, bồi dưỡng đối với công chức cấp xã thực hiện nhiệm vụ tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

2. Viên chức, người lao động thực hiện công tác tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tại các bộ, cơ quan ngang bộ và Ủy ban nhân dân các cấp.

3. Chuyên gia, nhà khoa học hoạt động trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng hoặc tham gia trực tiếp vào các Ban kỹ thuật tiêu chuẩn, các diễn đàn kỹ thuật quốc tế và khu vực.

4. Giảng viên và người học tại các trường đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng.

5. Lãnh đạo, cán bộ quản lý và nhân sự kỹ thuật làm công tác tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tại các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh.

6. Cá nhân và tổ chức có nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực, cập nhật kiến thức về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

IV. NHIỆM VỤ VÀ GIẢI PHÁP

1. Hoàn thiện thể chế và cơ chế chính sách về đào tạo phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng

a) Rà soát, hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến đào tạo phát triển nhân lực lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng;

b) Rà soát, nghiên cứu và hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù trong việc đào tạo, thu hút và trọng dụng đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành; trong đó chú trọng chính sách đãi ngộ, tôn vinh và tạo môi trường làm việc hiện đại để duy trì và phát huy các tài năng trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng;

c) Rà soát, hoàn thiện cơ chế chính sách về tài chính để thúc đẩy hoạt động đào tạo, bồi dưỡng trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

2. Xây dựng và chuẩn hóa khung năng lực và hệ thống chương trình, giáo trình đào tạo, bồi dưỡng cho lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng

a) Xây dựng, ban hành khung năng lực và khung tiêu chí đánh giá kết quả sau đào tạo, bồi dưỡng theo vị trí công việc, gắn với định hướng phát triển các cấu phần của hạ tầng chất lượng quốc gia, gồm các nhóm năng lực như sau:

- Năng lực xây dựng chính sách;

- Năng lực tiêu chuẩn hóa;

- Năng lực đo lường hiện đại;

- Năng lực quản lý chất lượng;

- Năng lực đánh giá sự phù hợp;

- Năng lực hỗ trợ doanh nghiệp và thị trường;

- Năng lực số và năng lực liên ngành.

b) Xây dựng và chuẩn hóa chương trình, giáo trình và tài liệu đào tạo, bồi dưỡng bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ và hiện đại trong phạm vi cả nước; đồng thời ưu tiên phát triển các chương trình đào tạo ngắn hạn, chuyên sâu về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng cho các lĩnh vực công nghệ cao, công nghệ chiến lược;

c) Cập nhật chương trình, nội dung đào tạo, bồi dưỡng theo hướng tiệm cận với tiêu chuẩn và thông lệ quốc tế, đáp ứng nhu cầu thực tiễn.

3. Đào tạo, bồi dưỡng công chức, viên chức và người lao động trong cơ quan nhà nước

a) Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ công chức, viên chức và người lao động bảo đảm đủ năng lực tham mưu xây dựng chính sách, văn bản quy phạm pháp luật, thanh tra, kiểm tra, thực thi pháp luật về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng;

b) Tập trung đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao năng lực hoạt động chuyên môn gắn với ứng dụng công nghệ số và vận hành hạ tầng chất lượng quốc gia, bao gồm: năng lực thu thập, xử lý, phân tích dữ liệu; và phương pháp quản lý dựa trên rủi ro trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

4. Đào tạo, bồi dưỡng phát triển đội ngũ chuyên gia, giảng viên nòng cốt

a) Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ chuyên gia, giảng viên có trình độ chuyên sâu, đủ năng lực dẫn dắt chuyên môn và hỗ trợ triển khai hoạt động tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tại bộ, ngành, địa phương, cơ sở đào tạo, tổ chức kỹ thuật và doanh nghiệp;

b) Thu hút, khuyến khích chuyên gia từ các tập đoàn công nghệ lớn, tổ chức quốc tế, kiều bào là chuyên gia trong lĩnh vực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tham gia xây dựng chương trình và trực tiếp giảng dạy;

c) Ưu tiên đào tạo, phát triển đội ngũ chuyên gia đo lường (metrologist), tiêu chuẩn hóa và đánh giá sự phù hợp đủ năng lực vận hành, bảo trì, hiệu chuẩn và tham gia so sánh quốc tế đối với các năng lực đo lường, tiêu chuẩn mới hình thành phục vụ các dự án quan trọng quốc gia, công nghệ chiến lược, trong đó tập trung vào lĩnh vực đường sắt tốc độ cao, điện hạt nhân và quốc phòng, an ninh.

5. Tăng cường hợp tác quốc tế trong đào tạo, bồi dưỡng về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng

a) Tăng cường hợp tác với các quốc gia và các tổ chức quốc tế trong đào tạo, bồi dưỡng nhân lực tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ cao, công nghệ chiến lược và các lĩnh vực xuất khẩu trọng điểm;

b) Đẩy mạnh đào tạo chuyên sâu tại nước ngoài; cử cán bộ quản lý, chuyên gia, giảng viên đi đào tạo, thực tập, làm việc có thời hạn tại các tổ chức quốc tế, Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc tế và tổ chức kỹ thuật có uy tín; chú trọng trang bị kiến thức về sở hữu trí tuệ, bằng sáng chế thiết yếu đối với tiêu chuẩn (Standard Essential Patents) cho đội ngũ chuyên gia tham gia xây dựng tiêu chuẩn quốc tế và các Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc tế;

c) Thúc đẩy hợp tác nghiên cứu, chia sẻ kinh nghiệm với các tổ chức khu vực và quốc tế, nhất là các tổ chức, đối tác có uy tín tại thị trường xuất khẩu trọng điểm, để hình thành các nhóm nghiên cứu, nhóm chuyên gia mạnh về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng.

6. Đào tạo nguồn nhân lực của doanh nghiệp về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng gắn với đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

a) Tổ chức khảo sát và xây dựng cơ sở dữ liệu dự báo nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng nhân lực về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng tại các tổ chức, doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh;

b) Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng kiến thức tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng cho lãnh đạo, cán bộ quản lý và nhân sự kỹ thuật tại doanh nghiệp, ưu tiên các ngành công nghệ cao, công nghệ chiến lược, công nghiệp nền tảng và xuất khẩu chủ lực;

c) Tập trung đào tạo, bồi dưỡng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh nâng cao năng lực tuân thủ quy chuẩn kỹ thuật, áp dụng tiêu chuẩn quốc tế, các hệ thống quản lý tiên tiến, công cụ cải tiến năng suất, chất lượng gắn với đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó lồng ghép phổ biến mô hình, tiêu chí quản lý chất lượng theo Giải thưởng Chất lượng Quốc gia để doanh nghiệp tiếp cận, áp dụng và nâng cao năng lực cạnh tranh;

d) Tăng cường đào tạo kỹ năng phân tích, khai thác dữ liệu và vận hành nền tảng số trong quản lý, cung cấp dịch vụ kỹ thuật và ứng dụng công nghệ mới, tiên tiến vào hoạt động tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng;

đ) Đào tạo, hướng dẫn doanh nghiệp xuất khẩu, đặc biệt là doanh nghiệp xuất khẩu sang thị trường EU, về các yêu cầu kỹ thuật mới liên quan đến Hộ chiếu số sản phẩm (Digital Product Passport), Cơ chế điều chỉnh carbon biên giới (CBAM) và các tiêu chuẩn về môi trường, xã hội, quản trị (ESG), bảo đảm thống nhất với định hướng tại Quyết định số 876/QĐ-TTg ngày 15 tháng 5 năm 2026 của Thủ tướng Chính phủ.

7. Đẩy mạnh hoạt động đào tạo tại các trường đại học, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và cơ sở đào tạo, bồi dưỡng về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng

8. Đổi mới phương thức đào tạo theo hướng hiện đại, linh hoạt trên nền tảng số

9. Tăng cường huy động, đa dạng hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả phối hợp triển khai Đề án