Nghị định 328/2025/NĐ-CP về Trung tâm trọng tài quốc tế thuộc Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam

Tóm tắt mang tính tham khảo.

Nghị định 328/2025/NĐ-CP do Chính phủ ban hành quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành các nội dung liên quan đến việc thành lập, hoạt động của Trung tâm trọng tài quốc tế thuộc Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, đồng thời xác định rõ tiêu chuẩn đối với sáng lập viên và trọng tài viên hoạt động tại tổ chức này. Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng Nghị định này hướng dẫn chi tiết điểm c2 khoản 1 Điều 9 và khoản 3 Điều 30 của Nghị quyết số 222/2025/QH15 ngày 27 tháng 6 năm 2025 của Quốc hội về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam. Đối tượng áp dụng của Nghị định bao gồm: Trung tâm trọng tài quốc tế, các sáng lập viên và trọng tài viên của Trung tâm. Các thành viên của Trung tâm tài chính quốc tế, nhà đầu tư, tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động đầu tư, kinh doanh và giải quyết tranh chấp tại Trung tâm trọng tài quốc tế. Cơ quan điều hành và Cơ quan giám sát của Trung tâm tài chính quốc tế. Các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp. Quy định về thành lập Trung tâm trọng tài quốc tế Thẩm quyền cấp phép: Bộ trưởng Bộ Tư pháp là cơ quan có thẩm quyền cấp phép thành lập Trung tâm trọng tài quốc tế. Điều kiện về sáng lập viên: Phải có ít nhất 05 sáng lập viên đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn luật định đề nghị thành lập. Địa điểm đặt trụ sở và tư cách pháp lý: Trung tâm được đặt tại Trung tâm tài chính quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh. Trung tâm có tư cách pháp nhân, có con dấu và tài khoản riêng, hoạt động hoàn toàn độc lập về mặt tổ chức và tài chính. Thủ tục thực hiện: Việc thành lập, đăng ký hoạt động và công bố thành lập được thực hiện theo quy định của pháp luật về trọng tài thương mại và các quy định cụ thể tại Nghị định này. Nguyên tắc hoạt động và cơ chế áp dụng pháp luật Cơ sở pháp lý hoạt động: Trung tâm hoạt động dựa trên các quy định của pháp luật về trọng tài thương mại, Nghị quyết số 222/2025/QH15 và Nghị định này, bảo đảm tính hiệu quả, công bằng và minh bạch. Áp dụng pháp luật nước ngoài: Thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 6 của Nghị quyết số 222/2025/QH15 và khoản 2 Điều 14 của Luật Trọng tài thương mại. Thỏa thuận từ bỏ quyền yêu cầu Tòa án hủy phán quyết: Khi các bên thỏa thuận giải quyết tranh chấp tại Trung tâm, họ có quyền thỏa thuận bằng văn bản về việc từ bỏ quyền yêu cầu Tòa án hủy quyết định công nhận sự thỏa thuận của các bên hoặc phán quyết trọng tài có hiệu lực pháp luật của Hội đồng trọng tài. Thỏa thuận này được coi là một phần của thỏa thuận trọng tài. Tòa án sẽ không giải quyết yêu cầu hủy phán quyết, quyết định nếu các bên đã có thỏa thuận từ bỏ này. Trường hợp Tòa án không được từ chối giải quyết yêu cầu hủy: Tòa án vẫn tiến hành giải quyết yêu cầu hủy phán quyết nếu thỏa thuận từ bỏ thuộc trường hợp vô hiệu theo Điều 18 Luật Trọng tài thương mại, hoặc thỏa thuận từ bỏ được lập sau thời điểm một bên đã nộp đơn yêu cầu hủy phán quyết, quyết định ra Tòa án. Thẩm quyền giải quyết tranh chấp Thẩm quyền chung: Trung tâm trọng tài quốc tế giải quyết các tranh chấp theo thỏa thuận của các bên liên quan đến hoạt động đầu tư, kinh doanh tại Trung tâm tài chính quốc tế, áp dụng theo quy tắc và quy định do chính Trung tâm ban hành. Các trường hợp loại trừ thẩm quyền: Trung tâm không có thẩm quyền giải quyết đối với các tranh chấp sau: Tranh chấp có đối tượng là quyết định hành chính, hành vi hành chính của cơ quan quản lý nhà nước hoặc người có thẩm quyền. Tranh chấp phát sinh liên quan đến lĩnh vực lao động. Tranh chấp liên quan đến quyền nhân thân của cá nhân. Các vấn đề khác liên quan đến quản lý nhà nước đã được giải quyết bằng bản án, quyết định có hiệu lực của cơ quan quản lý nhà nước hoặc Tòa án có thẩm quyền tại Việt Nam. Chấm dứt hoạt động của Trung tâm trọng tài quốc tế Các trường hợp chấm dứt: Trung tâm chấm dứt hoạt động khi bị thu hồi Giấy phép thành lập, Giấy đăng ký hoạt động theo quy định pháp luật về trọng tài thương mại, hoặc theo các trường hợp cụ thể được quy định trong Điều lệ của Trung tâm. Thủ tục chấm dứt: Trình tự, thủ tục và thẩm quyền giải quyết việc chấm dứt hoạt động tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định của pháp luật về trọng tài thương mại. Tiêu chuẩn đối với sáng lập viên và trọng tài viên Tiêu chuẩn của sáng lập viên: Cá nhân muốn trở thành sáng lập viên phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau: Là công dân Việt Nam, có năng lực pháp luật dân sự và năng lực hành vi dân sự đầy đủ. Có trình độ học vấn từ đại học trở lên. Đạt trình độ Tiếng Anh từ bậc 5 trở lên theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam hoặc tương đương. Có tối thiểu 10 năm kinh nghiệm thực tiễn trong giải quyết tranh chấp bằng trọng tài liên quan đến lĩnh vực đầu tư, kinh doanh (ưu tiên người có chuyên môn sâu về tài chính, ngân hàng). Đã trực tiếp tham gia ban hành ít nhất 10 phán quyết trọng tài. Đang là trọng tài viên của một Trung tâm trọng tài được thành lập hợp pháp tại Việt Nam. Tiêu chuẩn của trọng tài viên: Trọng tài viên của Trung tâm có thể là công dân Việt Nam hoặc công dân nước ngoài. Tiêu chuẩn cụ thể của trọng tài viên do chính Trung tâm trọng tài quốc tế tự quy định trong quy chế nội bộ của mình. Các trường hợp nghiêm cấm làm trọng tài viên: Người đang giữ chức vụ Thẩm phán, Kiểm sát viên, Điều tra viên, Chấp hành viên, hoặc là công chức đang công tác tại Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân, Cơ quan thi hành án. Người đang là bị can, bị cáo, người đang chấp hành án phạt hình sự hoặc người đã chấp hành xong bản án nhưng chưa được xóa án tích. Hiệu lực thi hành và Trách nhiệm tổ chức thực hiện Hiệu lực pháp lý: Nghị định 328/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 18 tháng 12 năm 2025. Nguyên tắc áp dụng văn bản viện dẫn: Trong trường hợp các văn bản quy phạm pháp luật được dẫn chiếu trong Nghị định này được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế bằng văn bản mới, các nội dung liên quan sẽ được thực hiện theo quy định tại văn bản mới đó. Trách nhiệm thi hành: Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng cùng các tổ chức, cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành toàn diện các quy định tại Nghị định này.