Công văn 6857/CT-PC năm 2026 giới thiệu điểm mới tại Quyết định 1279/QĐ-CT do Cục Thuế ban hành

Ngày 09/9/2026, Cục Thuế đã ban hành Quyết định số 1279/QĐ-CT về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế tham gia ý kiến pháp lý dự thảo văn bản hành chính do cơ quan thuế các cấp ban hành (sửa đổi, bổ sung một số điều tại Quyết định số 1149/QĐ-CT). Để thực hiện thống nhất công tác tham gia ý kiến pháp lý trong toàn ngành, Cục Thuế giới thiệu một số điểm mới của Quyết định 1279/QĐ-CT (chi tiết tại Phụ lục đính kèm).

Đề nghị Trưởng Thuế các tỉnh, thành phố, Chi cục trưởng Chi cục Thuế Thương mại điện tử và Chi cục trưởng Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn triển khai tuyên truyền, phổ biến nội dung tại Quyết định số 1279/QĐ-CT tới các công chức thuế để thống nhất triển khai.

Cục Thuế thông báo để các Thuế tỉnh, thành phố, các Chi cục Thuế được biết và chủ động triển khai thực hiện./.

PHỤ LỤC

GIỚI THIỆU MỘT SỐ ĐIỂM MỚI CỦA QUYẾT ĐỊNH SỐ 1279/QĐ-CT NGÀY 09/9/2026 CỦA CỤC THUẾ
(Kèm theo Công văn số …../CT-PC ngày …../9/2026 của Cục Thuế)

Ngày 09/9/2026, Cục Thuế đã ban hành Quyết định số 1279/QĐ-CT sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế tham gia ý kiến pháp lý dự thảo văn bản hành chính do cơ quan Thuế các cấp ban hành, ban hành kèm theo Quyết định số 1149/QĐ-CT ngày 26/4/2025 của Cục trưởng Cục Thuế. Quyết định số 1279/QĐ-CT có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký. Để triển khai thực hiện thống nhất, Cục Thuế giới thiệu các nội dung sửa đổi, bổ sung như sau:

1. Về căn cứ pháp lý ban hành

Quyết định số 1279/QĐ-CT cập nhật, thay thế một số văn bản làm căn cứ pháp lý cho phù hợp với quy định hiện hành và với chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy mới của cơ quan Thuế các cấp. Cụ thể: dẫn chiếu theo Luật Quản lý thuế năm 2025 (thay cho Luật Quản lý thuế năm 2019); bổ sung Nghị định số 56/2024/NĐ-CP; và thay thế các quyết định về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy ngành Thuế theo mô hình 3 cấp trước đây (Cục Thuế - Chi cục Thuế khu vực - Đội Thuế cấp huyện) bằng các quyết định mới về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của ngành Thuế phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

2. Về tên gọi, chức danh lãnh đạo cơ quan thuế các cấp

Sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ tên gọi, chức danh lãnh đạo và tên gọi các bộ phận chức năng cho đúng quy định hiện hành, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. (Quy định tại khoản 1, khoản 5 Điều 1 Quyết định số 1279/QĐ-CT).

Trước đây: Tên gọi, chức danh lãnh đạo, tên gọi các bộ phận chức năng đang theo mô hình tổ chức 3 cấp (Cục Thuế - Chi cục Thuế khu vực - Đội Thuế cấp huyện).

3. Về các loại văn bản hành chính phải tham gia ý kiến pháp lý

Sửa đổi, bổ sung quy định các nội dung liên quan đến dự thảo văn bản hành chính do cơ quan Thuế các cấp ban hành phải tham gia ý kiến pháp lý. (Quy định tại khoản 2 Điều 1 Quyết định số 1279/QĐ-CT), cụ thể như sau:

3.1. Về miễn, giảm thuế cho người nộp thuế

Quy định cụ thể 05 trường hợp được loại trừ, dẫn chiếu rõ điều khoản của Thông tư số 89/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026, gồm: (i) miễn thuế sử dụng đất phi nông nghiệp có số tiền phải nộp hàng năm từ 50.000 đồng trở xuống hoặc từ "ngưỡng" do Nhà nước quy định trở xuống; (ii) miễn, giảm thuế sử dụng đất phi nông nghiệp theo điểm b khoản 3 Điều 71 Thông tư số 89/2026/TT-BTC; (iii) các trường hợp số tiền được miễn, giảm thuế do cơ quan thuế xác định tại Thông báo nộp thuế; (iv) các khoản thu nhập thuộc diện được miễn, giảm hoặc không thuộc diện được miễn, giảm theo Thông báo mẫu số 03-1/MGTH và 03-2/MGTH quy định tại Điều 82 Thông tư số 89/2026/TT-BTC, trường hợp không phát sinh số tiền miễn giảm; (v) các trường hợp miễn, giảm thuế tự động theo quy định tại Điều 82 Thông tư số 89/2026/TT-BTC.

Trước đây: Các nội dung liên quan đến miễn, giảm thuế tại Quyết định số 1149/QĐ-CT quy định mang tính chất chung, nêu chưa rõ, chưa cụ thể, chưa đầy đủ các trường hợp miễn, giảm thuế theo quy định.

3.2. Về gia hạn nộp thuế

Bổ sung thêm trường hợp gia hạn nộp thuế theo quy định của Quốc hội vào diện được loại trừ (không cần xin ý kiến pháp lý), bên cạnh trường hợp gia hạn theo quy định của Chính phủ hằng năm như trước đây.

Trước đây: Chỉ loại trừ trường hợp gia hạn nộp thuế theo quy định của Chính phủ về gia hạn nộp thuế theo từng năm. Do việc gia hạn hàng năm diễn ra thường xuyên, số lượng lớn, đối tượng ít thay đổi qua từng năm, nên không cần thiết phải qua bộ phận pháp chế để tham gia ý kiến pháp lý.

3.3. Về hoàn thuế

Đổi tên "Hoàn thuế" thành "Hồ sơ hoàn thuế" cho đúng bản chất công việc, vì bộ phận pháp chế tham gia ý kiến pháp lý dựa trên từng hồ sơ hoàn thuế cụ thể chứ không phải trên hoạt động hoàn thuế nói chung. Đồng thời mở rộng trường hợp loại trừ từ "hồ sơ hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động" thành "hồ sơ hoàn thuế tự động" nói chung, bao gồm cả hồ sơ hoàn thuế giá trị gia tăng tự động.

Trước đây: Quy định cũ chỉ ghi là "hoàn thuế" nên không rõ nghĩa; đồng thời chỉ loại trừ hồ sơ hoàn thuế thu nhập cá nhân tự động theo Quyết định số 108/QĐ-TCT, trong khi hiện nay ngành Thuế đã triển khai hoàn thuế giá trị gia tăng tự động, không chỉ hoàn thuế thu nhập cá nhân.

3.4. Về giải quyết khiếu nại

Những hồ sơ giải quyết khiếu nại mà cơ quan Thuế ra quyết định công nhận hoặc công nhận một phần đơn khiếu nại của người nộp thuế mới phải qua bộ phận pháp chế để xin ý kiến pháp lý; trường hợp không công nhận đơn khiếu nại thì không cần qua bộ phận pháp chế.

Trước đây: Mọi hồ sơ giải quyết khiếu nại về thuế (kể cả khi cơ quan Thuế không công nhận nội dung đơn) đều phải qua bộ phận pháp chế xin ý kiến pháp lý trước khi trình Lãnh đạo duyệt, giải quyết, làm kéo dài thời gian giải quyết cho người nộp thuế.

3.5. Về xử lý thuế qua kiểm tra việc chấp hành pháp luật thuế

Bãi bỏ nội dung liên quan đến xử lý thuế qua kiểm tra việc chấp hành pháp luật thuế. Như vậy, kể từ ngày Quyết định số 1279/QĐ-CT có hiệu lực, các trường hợp xử lý thuế qua kiểm tra việc chấp hành pháp luật thuế (đoàn kiểm tra và người nộp thuế còn ý kiến khác nhau; có đơn tố cáo trong quá trình kiểm tra; xử lý hành vi trốn thuế, sử dụng hóa đơn không hợp pháp; kiểm tra trước hoặc sau hoàn thuế giá trị gia tăng; kiểm tra có nội dung ưu đãi miễn, giảm thuế thu nhập doanh nghiệp...) không còn phải qua bộ phận pháp chế để xin ý kiến pháp lý nữa nhằm tăng trách nhiệm của đoàn kiểm tra cũng như giảm thời gian xử lý công việc.

Trước đây: Các trường hợp nêu trên đều phải qua bộ phận pháp chế để xin ý kiến pháp lý trước khi trình Lãnh đạo cơ quan Thuế phê duyệt/ký Biên bản kiểm tra.

3.6. Về cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế

Sửa đổi, bổ sung các biện pháp cưỡng chế được loại trừ (không cần xin ý kiến pháp lý), gồm: thu hồi giấy chứng nhận đăng ký tổ hợp tác, giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện, giấy chứng nhận đăng ký địa điểm kinh doanh, đăng ký hoặc yêu cầu chấm dứt xác nhận thông báo, đăng ký hoạt động thương mại điện tử.

Trước đây: Chỉ loại trừ 06 biện pháp: trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản, khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập, ngừng sử dụng hóa đơn, thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký hợp tác xã, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, giấy phép thành lập và hoạt động, giấy phép hành nghề.

3.7. Về văn bản hành chính khác do Thủ trưởng cơ quan Thuế trực tiếp yêu cầu có ý kiến pháp lý

Sửa đổi, bổ sung 02 tiêu chí cụ thể, rõ ràng để xác định: (a) dự thảo văn bản, hồ sơ vụ việc có tính chất phức tạp, có nhiều cách hiểu hoặc áp dụng pháp luật khác nhau, có rủi ro pháp lý cao, có khả năng phát sinh khiếu nại, khởi kiện, hoặc có giá trị lớn (số tiền miễn, giảm, truy thu, xử phạt...); (b) dự thảo văn bản hành chính khác do Thủ trưởng cơ quan Thuế trực tiếp yêu cầu (nếu có).

Trước đây: Chỉ quy định chung chung là "các văn bản hành chính khác do Thủ trưởng cơ quan Thuế trực tiếp yêu cầu có ý kiến pháp lý", không nêu rõ nguyên tắc, tiêu chí cụ thể như hiện nay.

4. Về mẫu hồ sơ đề nghị tham gia ý kiến pháp lý

Bãi bỏ quy định riêng cho phép hồ sơ đề nghị đối với dự thảo Quyết định hoàn thuế được sử dụng mẫu Phiếu đề nghị riêng theo Quy trình hoàn thuế; nay thống nhất sử dụng chung 01 mẫu ban hành kèm theo Quy chế 1149/QĐ-CT cho mọi loại hồ sơ (kể cả hồ sơ hoàn thuế) do ngành Thuế đang thực hiện tái thiết kế quy trình hoàn thuế nên cần thống nhất về mẫu biểu để thuận tiện áp dụng. (Quy định tại khoản 3 Điều 1 Quyết định số 1279/QĐ-CT).

Lưu ý: Quyết định số 1279/QĐ-CT có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký (09/9/2026). Đối với các hồ sơ, văn bản yêu cầu tham gia ý kiến pháp lý phát sinh trước ngày Quyết định này có hiệu lực nhưng chưa hoàn thành việc tham gia ý kiến pháp lý thì tiếp tục thực hiện theo Quyết định số 1149/QĐ-CT ngày 26/4/2025.